บทความธรรมะ เรื่อง "อิทธิบาท ๔" อีเมล

ความสำคัญของอิทธิบาท ๔ ประการนั้น ข้าพเจ้าผู้จัดทำได้รับการแนะนำเรื่องอิทธิบาท ๔ จากพระเดชพระคุณหลวงพ่อพระมหาโกศล (พระครูวิสุทธิภาวนาคุณ) เป็นแนวทางปฏิบัติในการจัดทำเว็บไซท์วัดทับคล้อ (สวนพระโพธิสัตว์) นี้ โดยข้าพเจ้าอยากขอกล่าวถึงความสำคัญของธรรมะเรื่องอิทธิบาท ๔ ให้ท่านทั้งหลายได้ทราบพอสังเขปดังนี้

 

อิทธิบาท (บาทฐานแห่งความสำเร็จ) หมายถึง สิ่งซึ่งมีคุณธรรม ๔ ประการที่เป็นเครื่องให้บรรลุถึงความสำเร็จตามที่ตนประสงค์ไว้นั้น ได้แก่
๑. ฉันทะ
คือ ความพอใจรักใคร่ในสิ่งนั้น ในฐานะเป็นสิ่งที่ตนถือว่าดีที่สุดที่มนุษย์เราควรจะได้ ข้อนี้เป็นกำลังใจอันแรกที่ทำให้เกิดคุณธรรมในข้อต่อไปทุกข้อ
๒. วิริยะ
คือ ความพากเพียรในสิ่งนั้น หมายถึง การการะทำที่ติดต่อไม่ขาดตอนเป็นระยะยาวจนประสบ ความสำเร็จ
๓. จิตตะ คือ ความเอาใจใส่ฝักใฝ่ในสิ่งนั้น ความไม่ทอดทิ้งสิ่งนั้นไปจากความรู้สึกของตัว ทำสิ่งซึ่งเป็น วัตถุประสงค์นั้นให้เด่นชัดอยู่ในใจเสมอ
๔. วิมังสา คือ ความหมั่นสอดส่องในเหตุผลของสิ่งนั้น หรือการให้ความใส่ใจในเหตุและผลแห่งความสำเร็จเกี่ยวกับเรื่องนั้นๆ ให้ลึกซึ้งยิ่งๆ ขึ้นไปตลอดเวลา

ท่านทั้งหลายหรือบุคคลใดก็ตามเมื่อประกอบด้วยคุณธรรม ๔ ประการนี้แล้ว ย่อมประสบความสำเร็จในสิ่งที่ไม่เหลือวิสัยของมนุษย์ โดยมี พุทธศาสนสุภาษิต ยืนยันว่า การตรัสรู้ อนุตรสัมมาสัมโพธิญาณ ขององค์สมเด็จพระสัมมาสัมพุทธเจ้านั้นก็สำเร็จได้โดยมี อิทธิบาท๔ นี้เป็นประธานแห่งการกระทำ ฉะนั้นจึงถือว่าอิทธิบาท ๔ เป็นอุปกรณ์อันขาดเสียไม่ได้ในความสำเร็จทุกชนิด แม้การประกอบประโยชน์ในทางโลกก็ใช้หลักเกณฑ์อันเดียวกันนี้ เช่นเดียวกับการจัดทำเว็บไซท์วัดทับคล้อนี้ ฉะนั้นอิทธิบาท ๔ ถือว่าเป็นเครื่องที่จะช่วยให้เกิดการปฏิบัติดำเนินไปได้สำเร็จลุล่วงด้วยดีโดยให้ผ่านพ้นอุปสรรคต่างๆ ตั้งแต่ต้นจนถึงจุดหมายปลายทาง